حجت الاسلام والمسلمین سیدمجتبی بدری، مدیر مدرسه علمیه امام القائم(عج) در گفت و گو با خبرنگار خبرگزاری حوزه در تهران با بیان اینکه حضرت عباس(ع)، برترین نمونهای است که چگونگی پیروی از پیشوای معصوم را عملا تعلیم میدهد، افزود: شخصیت حضرت ابوالفضل (ع) به گونهای است که همه صفاتی را که لازمه یک پیرو واقعی است، به نحو کامل بروز داده و تجسمی از همه فضائل است.
مدیر مدرسه علمیه امام القائم(عج) تهران گفت: ویژگی دیگر که از همین بصیرت سرچشمه میگیرد، ادب شگفتانگیز حضرت عباس(ع) در برابر امام است. او با آن جایگاه رفیع، قامت رشید و قدرت نظامی، خود را همواره عبد امام میدانست. هرگز امام حسین(ع) را با عنوان برادر خطاب نکرد، مگر در آخرین لحظههای حیات. این ادب، نشانه ضعف یا خودکمبینی نیست؛ بلکه اوج معرفت است. حضرت عباس(ع) فهمیده بود که ادب در برابر حجت خدا، نشانه کمال انسان است. حضرت عباس(ع) فقط قهرمان کربلا نیست؛ الگوی انسان مؤمن آگاه در همه عصرها است.
حضرت عباس(س) اسوه کامل نسل جوان هستند
وی گفت: شخصیت حضرت ابوالفضل العباس(ع) را اگر تنها در قالب یک قهرمان تاریخی یا یک پهلوان جنگی تحلیل کنیم، در حقیقت به او جفا کردهایم. تاریخ پر است از جنگاوران شجاع و فرماندهان قدرتمند، اما آنچه حضرت عباس(ع) را از همه آنان متمایز میکند، ترکیب کمنظیر قدرت، معرفت، ایمان، ادب و آگاهی است؛ ترکیبی که او را از سطح قهرمان به مرتبه الگو ارتقا میدهد.
وی ادامه داد: قهرمان تاریخی معمولاً کسی است که با نیروی بازو، مهارت نظامی یا شجاعت فردی شناخته میشود؛ اما حضرت عباس(ع) پیش از آنکه صاحب بازو باشد، صاحب بصیرت بود. او دقیقاً میدانست در کدام جبهه ایستاده و چرا باید تا آخرین لحظه در این مسیر بماند. انتخاب او، انتخابی احساسی یا خانوادگی نبود؛ بلکه تصمیمی آگاهانه و مبتنی بر شناخت عمیق از جایگاه امام حسین(ع) بهعنوان امام حق و حجت خدا بود.
مدیر مدرسه علمیه امام القائم(عج) افزود: ماجرای شریعه فرات، نقطه اوج فراتر رفتن عباس(ع) از یک قهرمان تاریخی است. قهرمان معمولاً در چنین لحظهای به فکر بقا و پیروزی شخصی است؛ اما عباس(ع) در اوج تشنگی، آب را به یاد تشنگی امام و کودکان رها کرد. این رفتار، صرفاً یک حرکت احساسی نیست؛ بلکه اوج خودسازی، غلبه عقل ایمانی بر غریزه و ترجیح حق بر نفس است. چنین انسانی، دیگر صرفاً قهرمان نیست؛ او معلم انسانیت است.
نام حضرت عباس(ع) محدود به تاریخ کربلا نمانده است
حجت الاسلام والمسلمین بدری افزود: نام حضرت عباس(ع) محدود به تاریخ کربلا نمانده است. او در وجدان جمعی شیعه و حتی غیرشیعه، به نماد وفاداری، ایثار و انسانبودن تبدیل شده است. قهرمانان تاریخی متعلق به زمان خود هستند، اما حضرت عباس(ع) فراتاریخی و فرامکانی است؛ زیرا پیام او، پیام انتخاب آگاهانه حق در سختترین شرایط است.
مدیر مدرسه علمیه امام القائم(عج) تهران خاطرنشان کرد: در منظومه فکری و اعتقادی شیعه، جایگاه حضرت ابوالفضل العباس(ع) جایگاهی عاطفی صرف یا اسطورهای نیست؛ بلکه جایگاهی دقیق، تعریفشده و ریشهدار در مفاهیم امامت، ولایت، عبودیت و شفاعت است. شیعه، عباس(ع) را نه امام میداند و نه معصوم، اما او را در قله ایمان عملی و ولایتپذیری کامل قرار میدهد.
وی افزود: نخستین محور در تعریف جایگاه حضرت عباس(ع)، تجلی کامل ولایتمداری است. در اندیشه شیعه، محور هدایت، امام معصوم است و ارزش هر فرد به میزان معرفت و تبعیت او از امام زمانش سنجیده میشود. حضرت عباس(ع) در این منظومه، نمونه اعلای انسانی است که همه هستی خود را در مسیر اطاعت از امام حسین(ع) معنا میکند. او نه تصمیم مستقل از امام میگیرد و نه حتی خواسته شخصی خود را بر خواست امام مقدم میداند. به همین دلیل است که در زیارات، از حضرت عباس(ع) با تعابیری چون عبد صالح، مطیع لله و لرسوله و لأمیرالمؤمنین و الحسن و الحسین یاد میشود. این عبارات، جایگاه کلامی او را مشخص میکند: عباس(ع) مظهر بندگی آگاهانه است؛ بندگیای که از سر اجبار نیست، بلکه از سر معرفت است.
جایگاه خاص حضرت عباس(ع) در مسئله شفاعت و قرب الهی
مدیر مدرسه علمیه امام القائم(عج) تهران گفت: محور دوم، جایگاه خاص حضرت عباس(ع) در مسئله شفاعت و قرب الهی است. بر اساس روایات، امام سجاد(ع) میفرمایند: إنّ للعباس عندالله منزلةً یغبطه بها جمیع الشهداء این روایت نشان میدهد که مقام حضرت عباس(ع) در آخرت، مقامی ممتاز و ویژه است؛ مقامی که حتی دیگر شهدا به آن غبطه میخورند. این جایگاه، نتیجه اخلاص، ایثار و فداکاری بیچشمداشت اوست.
وی خاطرنشان کرد: از همین منظر است که در فرهنگ شیعه، حضرت عباس(ع) به عنوان بابالحوائج شناخته میشود. این عنوان، نه یک باور احساسی بیپایه، بلکه جلوهای از اعتقاد شیعه به کرامت اولیای الهی و نقش شفاعت آنان به اذن خداوند است. مردم، عباس(ع) را واسطهای امین میدانند؛ نه مستقل از خدا، بلکه نزدیک به خدا است.
مدیر مدرسه علمیه امام القائم(عج) با بیان اینکه ترویج معارف دینی از طریق اسوه ها و پیشوایان دینی یک ضرورت است، خاطرنشان کرد: نسل جدید تشنه شنیدن و حرکت در مسیر اهل بیت عصمت و طهارت (ع) معارف دینی است و حضرت عباس (ع) بهترین الگو هستند.
نظر شما